Kuzey ve Doğu Suriye Devrimi ve Kürt dili çalışmaları

Kuzey ve Doğu Suriye’de Kürtçenin geliştirilmesi için başlatılan çalışmayla Kürtçenin hem yaşam hem de eğitim dili olarak geliştirilmesi hedefleniyor.

Rojava devrimiyle toplum kendini yönetecek hale geldi

Rojava devrimiyle birlikte Kürtçenin yaşam ve eğitim dili olarak geliştirilmesi yönünde şimdiye kadar önemli çalışmalar yürütüldü. Bunun için binlerce kişi dil eğitimlerinden geçirildi. Kendi kendini yöneten bir toplumun kendi ana dilini geliştirmesi gerektiğine vurgu yapan Kuzey ve Doğu Suriye Kürt Dili Kurumu Üyesi Gulê Hesen, kendilerinin de temel çalışmasının bunu sağlamaya dönük olduğunu, söyledi.

Gulê Hesen bu kapsamda yürüttükleri çalışmanın bir gereği olarak da 15 Mayıs'ta bir Kürt dili araştırma bürosu açacaklarını ve 10 yılı alacak bir çalışma sonucunda Kürtçenin geliştirilmesine büyük katkı sunacak bir sözlük çalışmasını da başlatacaklarını, belirtti.

Gulê yürütecekleri bu çalışmada esas alacakları kaynakları ise; anneler, yaşlılar, sözlükler ve Kürtçe üzerine yazılmış araştırma inceleme kitapları olacağını söyledi.

İşgalcilerin ilk hedefi dil

Gulê Hesen, Kürdistan’ı işgal eden devletlerin öncelikle dile saldırdıklarını hatırlatarak, “Bunun için savaşlarda dile dönük özel politikalar uygulanıyor. Ancak Rojava’da bu saldırıyı boşa çıkarmak için toplum kendi ana dilini konuşuyor ve buna karşı önemli bir mücadele yürütülüyor" dedi.

Türk devletinin Efrîn işgaliyle birlikte asimilasyon için dile yönelik saldırılarına da dikkat çeken Gulê Hesen, Efrîn’de yaşananları şu şekilde anlattı,"Efrîn'e saldıranlar en başta okulları hedef aldı. Kürtçeyi yasakladılar. Türk devleti bölgede bir yandan demografik değişim yaratırken bir yandan da buradaki okullara yerleştirdiği öğretmenlerle Türkçeyi öğretmeye başladı. Fakat biz bu saldırıları boşa çıkarmak için her alanda Kürtçe eğitimi geliştiriyoruz. Zaten 7 yıldır bu yönlü çalışmalarımız devam ediyordu.”

Her yaştan insanlar eğitim görüyor

Rojava Devrimi’yle birlikte geliştirilmeye başlanan dil çalışmalarına dikkat çeken bir diğer kişi ise Kürt Dili Eğitim Öğretim Komitesi Sözcüsü Adil Ehmed İbrahim. İbrahim, devrimin ilk dönemlerinde yaşanan zorlukları hatırlatarak, “O dönemler fazla imkanımız yoktu. Eğitimlerimizi küçük evlerde veriyorduk. Kaldı ki dil eğitimlerimiz de çok detaylı değildi. Sadece temel eğitimler alınıyordu. Ancak şimdi okullarda eğitim verilmeye başlandı ve daha detaylı şekilde dil eğitimleri görülüyor” dedi.

Demokratik Ulus sistemi içerisindeki farklı yapılara ve dillere de işaret eden İbrahim, sistem içindeki herkesin kendi ana dilinde eğitim gördüğünün altını ise özellikle çizdi.

Halklar arasındaki birlik güçleniyor

Qamişlo Kantonu Kürt Dili Eğitim Öğretim Komitesi Sözcüsü Menal Mihemed Emin de devrimin ilk dönemlerinde yaşadıkları zorlukları hatırlatarak, “Büyük imkansızlıklara rağmen dil eğitimleri geliştirilmeye çalışıldı. Öğretmen yoktu. Neredeyse sadece alfabeyi öğretebiliyorduk” şeklinde konuştu.

Adil Ehmed İbrahim’in dikkat çektiği farklı ana dillerde eğitim görüldüğü hususuna değinen Menal Mihemed, bölgede yaşayan; Kürt, Arap, Ermeni ve Süryani çocukların kendi anadillerinde eğitim gördüklerini, 4'üncü sınıftan itibaren ise seçmeli ders şeklinde dileyen herkesin Kürtçe, Arapça, Süryanice, Ermenice eğitim alabildiğini kaydetti.

Rejim okulları askeri kışla olarak kullanılıyordu

Menal, Qamişlo Kantonu'nda bin 5 okulda 4 bin 305 öğretmenin görevli olduğunu ve 43 bin 657 Kürt, Arap, Süryani ve Ermeni öğrencinin eğitim gördüğünü söyledi.

Menal Mihemed Emin, son olarak Suriye rejimi döneminde okulların askeri kışla olarak kullanıldığını belirterek, Kürtçenin de yasaklı olduğunu kaydetti.

Suriye rejim okullarında verilen eğitim ile Özerk Yönetim okullarında verilen eğitimi karşılaştıran Emin şöyle konuştu, “Bu okullarda rejime hizmet edecek insanlar yetiştiriliyordu. Ancak Rojava Devrimi’yle birlikte Özerk Yönetim’e bağlı okullarda çocuklar kendi ana dilleriyle eğitim almalarının yanı sıra özgür bireyler olarak yetiştiriliyorlar” dedi.

(sa)

ANHA


Diğer Haberler